Doğada Drone Kullanım Rehberi – Yasal Kurallar + Çekim İpuçları
Doğada drone çekimleri; kamp, trekking, dağcılık, bisiklet rotaları ve kamping alanları için hem görsel arşivi güçlendiren hem de hikâye anlatımını zenginleştiren en etkili yöntemlerden biridir. Ancak Türkiye'de drone uçurmak hem belirli yasal süreçlere tabidir hem de doğaya zarar vermeden uçuş yapmayı bilmek gerekir. Bu rehber, doğada drone kullanmak isteyenler için güncel kurallar + pratik çekim ipuçları içermektedir.

1) Türkiye'de Drone Kullanımının Yasal Çerçevesi
1.1. Kayıt Zorunluluğu (SHGM Kaydı)
•   500 gr üzeri drone'lar için SHGM İHA Kayıt Sistemi'ne kayıt zorunludur.
•   500 gr altı hobi drone'larda kayıt zorunluluğu yoktur, ancak yasaklı bölgelerde yine de uçuramazsınız.
•   Drone'unuzun seri numarası ve kullanıcı bilgileri sisteme işlenir.

1.2. İnsansız Hava Aracı Pilotu Eğitimi (İHA-0 / İHA-1)
•   500 gr – 4 kg arasındaki tüm drone'lar için İHA-0 eğitimi zorunludur.
•   Eğitimi SHGM onaylı kuruluşlardan alabilirsiniz.
•   Doğada çekim yapan çoğu kişinin drone'u (Mini 3 Pro / Air 3 / Mavic serisi) bu kategoriye girer.

1.3. Uçuş İzni Gereken Alanlar
Doğada çekim yaparken bile aşağıdaki alanlarda izin almadan uçuş yapılamaz:
•   Askeri bölgeler ve sınır bölgeleri
•   Milli parklar (çoğunda ön izin zorunlu)
•   Havaalanı çevresi (5–9 km yarıçap)
•   Şehir merkezleri ve kritik kamu alanları

Uçuş izinleri için:
👉 SHGM Uçuş İzni Modülü üzerinden başvuru yapılır.
Doğa çekimlerinde genelde en çok milli park izni talep edilir.
1.4. Uçuş Sınırları (Genel Kurallar)
•   Maksimum irtifa: 120 metre
•   Görüş hattı dışına çıkmama (VLOS)
•   İnsan toplulukları üzerinde uçmama
•   Yaban hayatına zarar verecek bölgelerden kaçınma
•   Gece uçuşu için özel izin gerekir

1.5. Cezalar
İzinsiz drone kullanımının tespitinde:
•   Uçuş yasağı ihlali
•   Kayıtsız drone uçurma
•   Pilot lisansı olmadan uçuş
•   Yüksek irtifa ihlali
Gibi maddelerden ciddi para cezaları uygulanabilir.

2) Doğada Drone Kullanırken Etik Kurallar (Leave No Trace Odaklı)
Drone uçururken doğaya saygı göstermek, hem doğa sporcuları topluluğu hem de yaban hayatı için kritik önemdedir.
2.1. Yaban Hayatını Rahatsız Etmemek
•   Kuş yuvaları, geyik/karaca geçiş alanları, sürülerin otladığı yerlerde uçuş yapmayın.
•   Özellikle mart–haziran kuş üreme döneminde kuş kolonileri üzerinde uçuş yasaktır.
•   Arı kovanları, yırtıcı kuş yuvaları ve leylek yuvaları drone sesinden rahatsız olur.

2.2. Kamp Alanlarında Sessizliğe Dikkat
Drone sesi 65–75 dB aralığındadır. Sabah erken saatlerde veya kalabalık kamplarda uçurmak rahatsızlık verebilir.
2.3. Milli Park ve Tabiat Alanlarına Zarar Vermemek
Yollar, patikalar, jeolojik oluşumlar ve hassas flora üzerinde alçak uçuş yapmaktan kaçının.

3) Drone ile Doğa Çekimi İçin Pratik İpuçları
3.1. Altın Saatleri Kullanın (Golden Hour)
•   Gün doğumu: Sis, bulut denizi, gölgelerin yumuşaması
•   Gün batımı: Sıcak renkler, dramatik ışık
Doğa çekimlerinde %80 kalite farkı yaratır.

3.2. Rüzgâr Kontrolü
Çekim öncesi mutlaka rüzgârı kontrol edin:
•   20–25 km/s üzeri rüzgârda küçük drone'lar stabil değildir.
•   Vadi içlerinde rüzgâr tüneli oluşabilir.
•   Rüzgâr yönüne karşı dönüş planı yapın (geri dönüşte bataryanız daha hızlı düşer).

3.3. Batarya Yönetimi
•   Dağda soğuk hava bataryayı hızlı bitirir → Bataryayı iç cepte sıcak tutun.
•   +60% batarya altına düşmeden uzak mesafe denemesi yapmayın.
•   Yüksek irtifada drone motorları daha çok güç tüketir.

3.4. Kompozisyon Teknikleri
•   Leading lines: Patika, nehir yatağı, sırtta ilerleyen bir yürüyüşçü
•   Symmetry: Göl ve yansıma çekimleri
•   Top-down (90° yukarıdan): Çadır, orman geometrisi, zigzag patikalar
•   Cinematic hareketler:
o   Reveal (arkadan çıkış)
o   Orbit (etrafında turlama)
o   Dronie (geri çekilerek geniş açıyı gösterme)

3.5. Hangi Ayarlar?
•   4K 25/30 fps doğa için idealdir.
•   ND filtre kullanarak sinematik hareket elde edin.
•   ISO'yu mümkün olduğunca düşük tutun (100–200).
•   Manuel beyaz dengesi (Kelvin) kullanın.

4) Drone Çekimi İçin En İyi Doğa Ortamları
•   Dağ zirveleri ve sırtlar
•   Orman içi açıklıklar
•   Göl çevreleri
•   Plato ve yaylalar
•   Kanyonlar
•   Şelale vadileri
İpucu: Vadi içinde GPS sinyali düşebilir. Drone'un sinyal kaybında eve dönüş prosedürünü (RTH yüksekliği) doğru ayarlayın.

5) Türkiye'de Drone İçin En Güzel Doğa Rotaları (Örnek)
•   Kaçkar Sıradağları
•   Aladağlar – Emli / Hacer Vadisi
•   Kapadokya Sırtları (izinli bölgeler)
•   Salda Gölü çevresi (kısıtlı alanları kontrol edin)
•   Yedigöller – orman açıklıkları
•   Troya – Gelibolu kıyıları (askeri bölgelerden uzak durarak)
•   Narman Peribacaları
Dilersen "haritalı rota + uygun uçuş noktaları" da hazırlayabilirim.

6) Doğada Acil Durum Senaryoları
6.1. Sinyal Kaybı
•   RTH yüksekliğini uçmadan önce belirleyin.
•   Orman içi → 50 m
•   Sırtta → 70–100 m
•   Vadi → 100–120 m

6.2. Ani Rüzgâr (Gust)
•   Sport mode ile karşı koyabilirsiniz.
•   Düşük batarya uyarısında hemen geri dönün.

6.3. Su Yüzeyi Üstünde Uçuş
•   Görsel sensörler hata verebilir → el ile kontrol edin.
•   1–2 m çok risklidir; 4–8 m idealdir.

7) Drone ile Hikâye Anlatıcılığı İçin Mini Senaryo Örnekleri
•   "Kampa Varış": Yukarıdan çadır açılışı → top-down kamp planı → orbit
•   "Zirveye Yolculuk": Yürüyüşçünün sırtta ilerleyişi → follow mode → geniş açı final
•   "Bulut Denizi": Slow cinematic yaw → güneş ışınlarını karşıdan yakalama
•   "Orman Geometrisi": Top-down hareketli ağaç desenleri

Sonuç
Drone ile doğada çekim yapmak hem keyifli hem de teknik bir süreçtir. SHGM'nin yasal gerekliliklerini yerine getirip, doğru ışık–doğru kompozisyon tekniklerini uyguladığınızda ortaya dramatik, sinematik ve etik açıdan sürdürülebilir içerikler çıkar.